ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ: 7 ਅਕਤੂਬਰ ਦੀ ਰਾਤ ਨੂੰ, ਜਦੋਂ ਦੁਨੀਆ ਸੁੱਤੀ ਹੋਈ ਸੀ, ਹਮਾਸ ਨੇ ਅਚਾਨਕ ਰਾਕਟਾਂ ਨਾਲ ਅਣਗਿਣਤ ਇਜ਼ਰਾਈਲੀ ਟਿਕਾਣਿਆਂ ‘ਤੇ ਹਮਲਾ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਮੁਤਾਬਕ ਹਮਾਸ ਨੇ ਇਸ ਹਮਲੇ ਵਿੱਚ ਪੰਜ ਹਜ਼ਾਰ ਤੋਂ ਸੱਤ ਹਜ਼ਾਰ ਰਾਕੇਟ ਦਾਗੇ। ਇਸ ਹਮਲੇ ਵਿੱਚ ਨੌਂ ਸੌ ਤੋਂ ਵੱਧ ਇਜ਼ਰਾਈਲੀ ਮਾਰੇ ਗਏ ਸਨ। ਇਸ ਦੇ ਜਵਾਬ ‘ਚ ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਨੇ ਵੀ ਹਮਲਾ ਕੀਤਾ। ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਤਿੰਨ ਸੌ ਤੋਂ ਵੱਧ ਫਲਸਤੀਨੀਆਂ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ ਸੀ। ਆਓ ਤੁਹਾਨੂੰ ਦੱਸਦੇ ਹਾਂ ਕਿ ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਅਤੇ ਫਲਸਤੀਨ ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ 35 ਏਕੜ ਜ਼ਮੀਨ ਦੇ ਟੁਕੜੇ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਕਿਉਂ ਲੜ ਰਹੇ ਹਨ।
35 ਏਕੜ ਜ਼ਮੀਨ ਦੀ ਲੜਾਈ
ਇਹ ਸਾਰਾ ਸੰਸਾਰ ਕੁੱਲ 95 ਅਰਬ 29 ਕਰੋੜ 60 ਲੱਖ ਏਕੜ ਜ਼ਮੀਨ ‘ਤੇ ਵਸਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਜਿਸ ‘ਤੇ ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਦੇ ਲਗਭਗ 8 ਅਰਬ ਲੋਕ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਇਸ 95 ਅਰਬ 29 ਕਰੋੜ 60 ਲੱਖ ਏਕੜ ਜ਼ਮੀਨ ਵਿੱਚੋਂ ਸਿਰਫ਼ 35 ਏਕੜ ਜ਼ਮੀਨ ਹੈ ਜਿਸ ਲਈ ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਜੰਗ ਲੜੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ। ਉਹ ਜੰਗ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਜਾਨਾਂ ਜਾ ਚੁੱਕੀਆਂ ਹਨ। ਪਰ ਅੱਜ ਵੀ ਦੁਨੀਆਂ ਦੀ ਕੁੱਲ 95 ਅਰਬ 29 ਕਰੋੜ 60 ਲੱਖ ਏਕੜ ਜ਼ਮੀਨ ਵਿੱਚੋਂ ਇਸ 35 ਏਕੜ ਜ਼ਮੀਨ ਦੇ ਮਾਲਕੀ ਹੱਕਾਂ ਬਾਰੇ ਕੋਈ ਫ਼ੈਸਲਾ ਨਹੀਂ ਲਿਆ ਗਿਆ। ਹਮਾਸ ਦੇ ਹਮਲੇ ਅਤੇ ਜਵਾਬ ਵਿੱਚ ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਦੀ ਭਾਰੀ ਬੰਬਾਰੀ। ਹਾਂ, ਤੁਸੀਂ ਮੰਨੋ ਜਾਂ ਨਾ ਮੰਨੋ, ਸਿਰਫ਼ 35 ਏਕੜ ਜ਼ਮੀਨ ਦੇ ਟੁਕੜੇ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਅਤੇ ਫਲਸਤੀਨ ਵਿਚਕਾਰ ਇਹ ਜੰਗ ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਚੱਲ ਰਹੀ ਹੈ।
ਸਾਰੀ ਜਗ੍ਹਾ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਕੰਟਰੋਲ ਹੇਠ ਹੈ।ਇਸ ਜੰਗ ਨੂੰ ਸਮਝਣ ਲਈ ਪਹਿਲਾਂ ਇਸ 35 ਏਕੜ ਜ਼ਮੀਨ ਦੀ ਪੂਰੀ ਸੱਚਾਈ ਨੂੰ ਸਮਝਣਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ। ਯੇਰੂਸ਼ਲਮ ਵਿਚ 35 ਏਕੜ ਜ਼ਮੀਨ ਦੇ ਟੁਕੜੇ ‘ਤੇ ਇਕ ਜਗ੍ਹਾ ਹੈ, ਜੋ ਤਿੰਨ ਧਰਮਾਂ ਦੀ ਹੈ। ਯਹੂਦੀ ਇਸ ਸਥਾਨ ਨੂੰ ਹਰ-ਹਵੈਯਤ ਜਾਂ ਟੈਂਪਲ ਮਾਉਂਟ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਜਦੋਂ ਕਿ ਮੁਸਲਮਾਨ ਇਸ ਨੂੰ ਹਰਮ-ਅਲ-ਸ਼ਰੀਫ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਜਗ੍ਹਾ ‘ਤੇ ਕਦੇ ਫਲਸਤੀਨ ਦਾ ਕਬਜ਼ਾ ਸੀ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਨੇ ਇਸਨੂੰ ਆਪਣੇ ਕਬਜ਼ੇ ਵਿੱਚ ਲੈ ਲਿਆ। ਪਰ ਇਸ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਅੱਜ ਦਾ ਸੱਚ ਇਹ ਹੈ ਕਿ 35 ਏਕੜ ਜ਼ਮੀਨ ‘ਤੇ ਸਥਿਤ ਟੈਂਪਲ ਮਾਊਂਟ ਜਾਂ ਹਰਮ ਅਲ ਸ਼ਰੀਫ ਨਾ ਤਾਂ ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਦੇ ਕੰਟਰੋਲ ‘ਚ ਹੈ ਅਤੇ ਨਾ ਹੀ ਫਲਸਤੀਨ ਦੇ। ਸਗੋਂ ਇਹ ਸਾਰੀ ਥਾਂ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਅਧੀਨ ਹੈ।
ਮੁਸਲਿਮਾਂ ਦਾ ਦਾਅਵਾ-
35 ਏਕੜ ਜ਼ਮੀਨ ਦਾ ਇਹ ਟੁਕੜਾ 761 ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਮੁਸਲਮਾਨਾਂ ਦੇ ਕਬਜ਼ੇ ਵਿਚ ਸੀ, ਜਿਸ ‘ਤੇ ਸੈਂਕੜੇ ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਈਸਾਈਆਂ ਨੇ ਕਬਜ਼ਾ ਕਰ ਲਿਆ ਸੀ। ਪਰ ਇਸ ਸਥਾਨ ‘ਤੇ ਮੁਸਲਮਾਨਾਂ ਨੇ 1187 ਵਿਚ ਕਬਜ਼ਾ ਕਰ ਲਿਆ ਅਤੇ ਉਦੋਂ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ 1948 ਤੱਕ ਇਹ ਸਿਰਫ਼ ਮੁਸਲਮਾਨਾਂ ਦੇ ਕਬਜ਼ੇ ਵਿਚ ਸੀ। ਪਰ ਫਿਰ 1948 ਵਿੱਚ, ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਦਾ ਜਨਮ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਉਦੋਂ ਤੋਂ ਜ਼ਮੀਨ ਦੇ ਇਸ ਟੁਕੜੇ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਸਮੇਂ-ਸਮੇਂ ‘ਤੇ ਵਿਵਾਦ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਗਏ। ਆਓ ਜਾਣਦੇ ਹਾਂ ਕਿ ਇਸ 35 ਏਕੜ ਜ਼ਮੀਨ ਦੇ ਟੁਕੜੇ ‘ਤੇ ਕੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਲਈ ਯਹੂਦੀ, ਈਸਾਈ ਅਤੇ ਮੁਸਲਮਾਨ ਸਦੀਆਂ ਤੋਂ ਲੜਦੇ ਆ ਰਹੇ ਹਨ।
ਯਹੂਦੀਆਂ ਦਾ ਦਾਅਵਾ-
ਯਹੂਦੀਆਂ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਟੈਂਪਲ ਮਾਊਂਟ ਯਰੂਸ਼ਲਮ ਵਿੱਚ ਉਸੇ 35 ਏਕੜ ਜ਼ਮੀਨ ਉੱਤੇ ਹੈ। ਯਾਨੀ ਉਹ ਥਾਂ ਜਿੱਥੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਰੱਬ ਨੇ ਮਿੱਟੀ ਰੱਖੀ ਸੀ। ਜਿਸ ਤੋਂ ਆਦਮ ਦਾ ਜਨਮ ਹੋਇਆ। ਯਹੂਦੀ ਮੰਨਦੇ ਹਨ ਕਿ ਇਹ ਉਹੀ ਜਗ੍ਹਾ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਪਰਮੇਸ਼ੁਰ ਨੇ ਅਬਰਾਹਾਮ ਨੂੰ ਬਲੀਦਾਨ ਕਰਨ ਲਈ ਕਿਹਾ ਸੀ। ਅਬਰਾਹਾਮ ਦੇ ਦੋ ਪੁੱਤਰ ਸਨ। ਇੱਕ ਇਸਮਾਈਲ ਅਤੇ ਦੂਜਾ ਇਸਹਾਕ। ਅਬਰਾਹਾਮ ਨੇ ਇਸਹਾਕ ਨੂੰ ਪਰਮੇਸ਼ੁਰ ਦੇ ਹੱਕ ਵਿੱਚ ਕੁਰਬਾਨ ਕਰਨ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਕੀਤਾ। ਪਰ ਯਹੂਦੀ ਵਿਸ਼ਵਾਸਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਦੂਤ ਨੇ ਇਸਹਾਕ ਦੀ ਥਾਂ ਇੱਕ ਭੇਡ ਰੱਖੀ ਸੀ। ਜਿਸ ਜਗ੍ਹਾ ‘ਤੇ ਇਹ ਘਟਨਾ ਵਾਪਰੀ ਉਸ ਦਾ ਨਾਂ ਟੈਂਪਲ ਮਾਊਂਟ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਯਹੂਦੀਆਂ ਦੇ ਧਾਰਮਿਕ ਗ੍ਰੰਥ ਹਿਬੂ ਬਾਈਬਲ ਵਿਚ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਇਸਹਾਕ ਨੂੰ ਇੱਕ ਪੁੱਤਰ ਹੋਇਆ। ਜਿਸਦਾ ਨਾਮ ਯਾਕੂਬ ਸੀ। ਯਾਕੂਬ ਦਾ ਇੱਕ ਹੋਰ ਨਾਂ ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਸੀ। ਇਸਹਾਕ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਦੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ 12 ਪੁੱਤਰ ਹੋਏ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਾਮ ਇਸਰਾਏਲ ਦੇ ਬਾਰਾਂ ਗੋਤ ਸਨ। ਯਹੂਦੀ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਹਨਾਂ ਕਬੀਲਿਆਂ ਦੀਆਂ ਪੀੜ੍ਹੀਆਂ ਨੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਯਹੂਦੀ ਕੌਮ ਦੀ ਸਿਰਜਣਾ ਕੀਤੀ। ਸ਼ੁਰੂ ਵਿਚ ਇਸ ਦਾ ਨਾਂ ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਦੀ ਧਰਤੀ ਸੀ। ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਦੀ ਇਹ ਧਰਤੀ 1948 ਵਿੱਚ ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਦੇ ਦਾਅਵੇ ਦਾ ਆਧਾਰ ਬਣੀ।
ਵੈਸਟਰਨ ਵਾਲ ਹੋਲੀ ਆਫ਼ ਹੋਲੀਜ਼ ਦਾ ਇੱਕ ਹਿੱਸਾ ਹੈ, ਯਹੂਦੀਆਂ ਦੁਆਰਾ ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਦੀ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਇੱਕ ਮੰਦਰ। ਜਿਸਦਾ ਨਾਮ ਪਹਿਲਾ ਮੰਦਿਰ ਸੀ। ਇਸ ਨੂੰ ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਦੇ ਰਾਜਾ ਸੁਲੇਮਾਨ ਨੇ ਬਣਾਇਆ ਸੀ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਇਸ ਮੰਦਰ ਨੂੰ ਦੁਸ਼ਮਣ ਦੇਸ਼ਾਂ ਨੇ ਤਬਾਹ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਕੁਝ ਸੌ ਸਾਲ ਬਾਅਦ, ਯਹੂਦੀਆਂ ਨੇ ਉਸੇ ਥਾਂ ‘ਤੇ ਦੁਬਾਰਾ ਇਕ ਮੰਦਰ ਬਣਾਇਆ। ਇਸ ਦਾ ਨਾਂ ਦੂਜਾ ਮੰਦਰ ਸੀ। ਇਸ ਦੂਜੇ ਮੰਦਰ ਦੇ ਅੰਦਰਲੇ ਹਿੱਸੇ ਨੂੰ ਹੋਲੀ ਆਫ਼ ਹੋਲੀਜ਼ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਯਹੂਦੀਆਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਹ ਉਹ ਪਵਿੱਤਰ ਸਥਾਨ ਸੀ ਜਿੱਥੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਪੁਜਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ ਖੁਦ ਯਹੂਦੀਆਂ ਨੂੰ ਵੀ ਜਾਣ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਇਹੀ ਕਾਰਨ ਹੈ ਕਿ ਖੁਦ ਯਹੂਦੀਆਂ ਨੇ ਵੀ ਦੂਜੇ ਮੰਦਰ ਦੇ ਪਵਿੱਤਰ ਸਥਾਨ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਦੇਖਿਆ। ਪਰ 1970 ਵਿੱਚ ਰੋਮਨ ਨੇ ਇਸ ਨੂੰ ਵੀ ਤੋੜ ਦਿੱਤਾ। ਪਰ ਇਸ ਮੰਦਰ ਦੀ ਇੱਕ ਕੰਧ ਬਰਕਰਾਰ ਰਹੀ। ਇਹ ਕੰਧ ਅਜੇ ਵੀ ਬਰਕਰਾਰ ਹੈ। ਇਸ ਕੰਧ ਨੂੰ ਯਹੂਦੀ ਪੱਛਮੀ ਕੰਧ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਯਹੂਦੀ ਇਸ ਪੱਛਮੀ ਕੰਧ ਨੂੰ ਹੋਲੀ ਆਫ਼ ਹੋਲੀਜ਼ ਦੇ ਖੇਤਰ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਮੰਨਦੇ ਹਨ। ਪਰ ਕਿਉਂਕਿ ਯਹੂਦੀਆਂ ਨੂੰ ਵੀ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਪਵਿੱਤਰ ਪਵਿੱਤਰ ਅਸਥਾਨ ਦੇ ਅੰਦਰ ਜਾਣ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ, ਇਸ ਲਈ ਉਹ ਯਕੀਨੀ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦੇ ਸਨ ਕਿ ਉਹ ਅੰਦਰੂਨੀ ਸਪੇਸ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਕਿੱਥੇ ਸੀ। ਪਰ ਇਸ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਪੱਛਮੀ ਕੰਧ ਦੇ ਕਾਰਨ ਇਹ ਸਥਾਨ ਯਹੂਦੀਆਂ ਲਈ ਬਹੁਤ ਪਵਿੱਤਰ ਹੈ।
ਮਸੀਹੀ ਦਾਅਵਿਆਂ
ਈਸਾਈਆਂ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਯਿਸੂ ਮਸੀਹ ਨੇ ਇਸ 35 ਏਕੜ ਜ਼ਮੀਨ ਤੋਂ ਪ੍ਰਚਾਰ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਇਸ ਜ਼ਮੀਨ ਤੋਂ ਹੀ ਉਸ ਨੂੰ ਸਲੀਬ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਫਿਰ ਉਹ ਫਿਰ ਉਠਿਆ। ਅਤੇ ਹੁਣ ਜਦੋਂ ਉਹ ਇੱਕ ਵਾਰ ਫਿਰ ਜ਼ਿੰਦਾ ਪਰਤੇਗਾ, ਤਾਂ ਇਹ ਸਥਾਨ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਏਗਾ। ਸਪੱਸ਼ਟ ਹੈ, ਇਹ ਸਥਾਨ ਈਸਾਈਆਂ ਲਈ ਓਨਾ ਹੀ ਪਵਿੱਤਰ ਹੈ ਜਿੰਨਾ ਇਹ ਮੁਸਲਮਾਨਾਂ ਜਾਂ ਯਹੂਦੀਆਂ ਲਈ ਹੈ।
ਹੁਣ ਕਿਸ ਦਾ ਕਬਜ਼ਾ ਹੈ?
ਹੁਣ ਸਵਾਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਜਦੋਂ 35 ਏਕੜ ਜ਼ਮੀਨ ਦਾ ਇਹ ਟੁਕੜਾ ਤਿੰਨ ਧਰਮਾਂ ਲਈ ਇੰਨਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ ਤਾਂ ਇਸ ਸਮੇਂ ਇਸ ‘ਤੇ ਕਿਸ ਦਾ ਕਬਜ਼ਾ ਹੈ? ਇਨ੍ਹਾਂ ਧਾਰਮਿਕ ਸਥਾਨਾਂ ਦੀ ਸਾਂਭ-ਸੰਭਾਲ ਦੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਕਿਸ ਦੀ ਹੈ? ਅਤੇ ਯਹੂਦੀ ਅਤੇ ਮੁਸਲਮਾਨ ਇਸ ਲਈ ਆਪਸ ਵਿੱਚ ਕਿਉਂ ਲੜਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ?



