ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ- ਦੇਸ਼ ਭਰ ‘ਚ 18 ਜੁਲਾਈ 2022 ਸੋਮਵਾਰ ਤੋਂ ਵਸਤੂ ਅਤੇ ਸੇਵਾ ਟੈਕਸ (ਜੀ. ਐੱਸ. ਟੀ. ਦਰਾਂ) ‘ਚ ਬਦਲਾਅ ਲਾਗੂ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਦਾ ਸਿੱਧਾ ਅਸਰ ਆਮ ਆਦਮੀ ਦੀ ਜੇਬ ‘ਤੇ ਪਵੇਗਾ। ਨਵੀਆਂ ਦਰਾਂ ਲਾਗੂ ਹੋਣ ਨਾਲ ਅੱਜ ਤੋਂ ਕਈ ਉਤਪਾਦ ਮਹਿੰਗੇ ਹੋ ਗਏ ਹਨ। ਕੇਂਦਰੀ ਵਿੱਤ ਮੰਤਰੀ ਨਿਰਮਲਾ ਸੀਤਾਰਮਨ ਦੀ ਪ੍ਰਧਾਨਗੀ ਹੇਠ ਹੋਈ ਜੀਐੱਸਟੀ ਕੌਂਸਲ ਨੇ ਆਪਣੀ ਪਿਛਲੀ ਮੀਟਿੰਗ ਵਿੱਚ ਡੱਬਾਬੰਦ ਜਾਂ ਪੈਕ ਕੀਤੇ ਅਤੇ ਲੇਬਲ ਵਾਲੇ (ਫਰੋਜ਼ਨ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ) ਮੱਛੀ, ਦਹੀਂ, ਪਨੀਰ, ਲੱਸੀ, ਸ਼ਹਿਦ, ਸੁੱਕਾ ਮਖਾਨਾ, ਸੁੱਕਾ ਸੋਇਆਬੀਨ, ਮਟਰ, ਕਣਕ ਅਤੇ ਹੋਰ ਉਤਪਾਦਾਂ ਨੂੰ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਦਿੱਤੀ। ਅਨਾਜ ਅਤੇ ਮੁਰਮੁਰਾ ‘ਤੇ ਪੰਜ ਫੀਸਦੀ ਜੀਐਸਟੀ ਲਗਾਉਣ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਖੁੱਲੇ ਵਿਚ ਵੇਚੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਗੈਰ-ਬ੍ਰਾਂਡ ਵਾਲੇ ਉਤਪਾਦਾਂ ‘ਤੇ ਜੀਐੱਸਟੀ ਛੋਟ ਜਾਰੀ ਰਹੇਗੀ।
ਵਿੱਤ ਮੰਤਰਾਲੇ ਨੇ ਸੋਮਵਾਰ ਨੂੰ ਪ੍ਰੀ-ਪੈਕ ਕੀਤੇ ਅਤੇ ਲੇਬਲ ਕੀਤੇ ਉਤਪਾਦਾਂ ‘ਤੇ ਜੀਐੱਸਟੀ ਦੀ ਦਰ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ FAQ (frequently asked questions) ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇਸ ‘ਤੇ ਉੱਠ ਰਹੇ ਸਵਾਲਾਂ ਦੇ ਜਵਾਬ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਹਨ।
ਕੀ ਮਹਿੰਗਾ ਹੋ ਗਿਆ?
1. ਆਟਾ, ਪਨੀਰ, ਲੱਸੀ ਅਤੇ ਦਹੀਂ ਵਰਗੀਆਂ ਪਹਿਲਾਂ ਤੋਂ ਪੈਕ ਕੀਤੀਆਂ ਅਤੇ ਲੇਬਲ ਵਾਲੀਆਂ ਖਾਣ-ਪੀਣ ਵਾਲੀਆਂ ਵਸਤੂਆਂ ਮਹਿੰਗੀਆਂ ਹੋ ਜਾਣਗੀਆਂ। ਸ਼ਹਿਦ, ਸੁੱਕਾ ਮਖਾਨਾ, ਸੁੱਕਾ ਸੋਇਆਬੀਨ, ਮਟਰ, ਕਣਕ ਅਤੇ ਹੋਰ ਅਨਾਜ ਅਤੇ ਪਫਡ ਚਾਵਲ ਵਰਗੇ ਉਤਪਾਦ ਵੀ ਮਹਿੰਗੇ ਹੋ ਜਾਣਗੇ। ਪਹਿਲਾਂ ਤੋਂ ਪੈਕ ਕੀਤੇ, ਲੇਬਲ ਕੀਤੇ ਦਹੀਂ, ਲੱਸੀ ਅਤੇ ਪਨੀਰ ‘ਤੇ 5% ਜੀਐੱਸਟੀ ਲੱਗੇਗਾ। ਚੂੜਾ, ਖੋਈ, ਚਾਵਲ, ਸ਼ਹਿਦ ਅਨਾਜ, ਮੀਟ, ਮੱਛੀ ਵੀ ਇਸ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।
2. ਟੈਟਰਾ ਪੈਕ ਅਤੇ ਬੈਂਕ ਦੁਆਰਾ ਚੈੱਕ ਜਾਰੀ ਕਰਨ ‘ਤੇ ਐਟਲਸ ਸਮੇਤ ਨਕਸ਼ਿਆਂ ਅਤੇ ਚਾਰਟ ‘ਤੇ 18 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਜੀਐੱਸਟੀ ਅਤੇ 12 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਜੀਐੱਸਟੀ ਲੱਗੇਗਾ।
3. ‘ਪ੍ਰਿੰਟਿੰਗ/ਡਰਾਇੰਗ ਸਿਆਹੀ’, ਤਿੱਖੇ ਚਾਕੂ, ਪੇਪਰ ਕੱਟਣ ਵਾਲੇ ਚਾਕੂ ਅਤੇ ‘ਪੈਨਸਿਲ ਸ਼ਾਰਪਨਰ’, LED ਲੈਂਪ, ਡਰਾਇੰਗ ਅਤੇ ਮਾਰਕਿੰਗ ਉਤਪਾਦਾਂ ‘ਤੇ ਟੈਕਸ ਵਧਾ ਕੇ 18 ਫੀਸਦੀ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਸੋਲਰ ਵਾਟਰ ਹੀਟਰਾਂ ‘ਤੇ ਹੁਣ 12 ਫੀਸਦੀ ਜੀਐੱਸਟੀ ਲੱਗੇਗਾ ਜੋ ਪਹਿਲਾਂ ਪੰਜ ਫੀਸਦੀ ਟੈਕਸ ਸੀ।
4. 5,000 ਰੁਪਏ ਤੋਂ ਵੱਧ ਕਿਰਾਏ ਵਾਲੇ ਹਸਪਤਾਲ ਦੇ ਕਮਰਿਆਂ ‘ਤੇ ਵੀ GST ਦਾ ਭੁਗਤਾਨ ਕਰਨਾ ਹੋਵੇਗਾ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ 1000 ਰੁਪਏ ਪ੍ਰਤੀ ਦਿਨ ਤੋਂ ਘੱਟ ਕਿਰਾਏ ਵਾਲੇ ਹੋਟਲਾਂ ਦੇ ਕਮਰਿਆਂ ‘ਤੇ 12 ਫੀਸਦੀ ਦੀ ਦਰ ਨਾਲ ਟੈਕਸ ਲਗਾਉਣ ਦੀ ਗੱਲ ਕਹੀ ਗਈ ਹੈ।
5. ਬਾਗਡੋਗਰਾ ਤੋਂ ਉੱਤਰ-ਪੂਰਬੀ ਰਾਜਾਂ ਦੀ ਹਵਾਈ ਯਾਤਰਾ ‘ਤੇ GST ਛੋਟ ਹੁਣ ਸਿਰਫ ‘ਇਕਨਾਮੀ’ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਦੇ ਯਾਤਰੀਆਂ ਲਈ ਉਪਲਬਧ ਹੋਵੇਗੀ।
GST ਕਿੱਥੇ ਘਟਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ?
1. ਰੋਪਵੇਅ ਅਤੇ ਕੁਝ ਸਰਜੀਕਲ ਯੰਤਰਾਂ ਰਾਹੀਂ ਮਾਲ ਅਤੇ ਯਾਤਰੀਆਂ ਦੀ ਢੋਆ-ਢੁਆਈ ‘ਤੇ ਟੈਕਸ ਦੀ ਦਰ ਘਟਾ ਕੇ ਪੰਜ ਫੀਸਦੀ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਪਹਿਲਾਂ ਇਹ 12 ਫੀਸਦੀ ਸੀ।
2. ਮਾਲ ਦੀ ਢੋਆ-ਢੁਆਈ ਲਈ ਵਰਤੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਟਰੱਕਾਂ, ਵਾਹਨਾਂ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਈਂਧਨ ਦੀ ਲਾਗਤ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ, ਹੁਣ 18 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ 12 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਜੀਐੱਸਟੀ ਲਗੇਗੀ।



