NASA News:ਪੁਲਾੜ ਉਡਾਣਾਂ ਦੀ ਮਿਆਦ ਅਤੇ ਗਿਣਤੀ ਵਧਾਉਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਇੱਕ ਅਧਿਐਨ ਵਿੱਚ ਪਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਪੁਲਾੜ ਯਾਤਰੀਆਂ ਵਿੱਚ ਦਿਲ ਅਤੇ ਕੈਂਸਰ ਦੀ ਬਿਮਾਰੀ ਦਾ ਖ਼ਤਰਾ ਬਹੁਤ ਵੱਧ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਅਧਿਐਨ ‘ਚ ਵੀਹ ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਪੁਲਾੜ ‘ਚ 12 ਦਿਨਾਂ ਦੀ ਛੋਟੀ ਯਾਤਰਾ ਦੇ ਖੂਨ ਦੇ ਨਮੂਨਿਆਂ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਨ੍ਹਾਂ ‘ਚ ਸੋਮੈਟਿਕ ਮਿਊਟੇਸ਼ਨ ਪਾਏ ਗਏ ਹਨ, ਜੋ ਬੀਮਾਰੀਆਂ ਦਾ ਖਤਰਾ ਵਧਾਉਂਦੇ ਹਨ।
ਪੁਲਾੜ ਯਾਤਰੀਆਂ ‘ਤੇ ਕੀਤੇ ਗਏ ਅਧਿਐਨ ‘ਚ ਪਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਪੁਲਾੜ ‘ਚ ਯਾਤਰਾ ਕਰਨ ਕਾਰਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ‘ਚ ਪਰਿਵਰਤਨ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਕਾਰਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਉਮਰ ਭਰ ਕੈਂਸਰ ਅਤੇ ਦਿਲ ਦੇ ਰੋਗ ਹੋਣ ਦਾ ਖਤਰਾ ਬਣਿਆ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਖੋਜ ਨੇ ਇਹ ਸੰਭਾਵਨਾ ਪੈਦਾ ਕੀਤੀ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਪਰਿਵਰਤਨ ਖੁਦ ਪੁਲਾੜ ਯਾਤਰਾ ਦੇ ਕਾਰਨ ਹਨ ਅਤੇ ਇਸ ਗੱਲ ਨੂੰ ਵੀ ਰੇਖਾਂਕਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਪੁਲਾੜ ਯਾਤਰੀਆਂ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਸਾਰੀ ਉਮਰ, ਯਾਨੀ ਆਪਣੇ ਕਰੀਅਰ ਦੌਰਾਨ ਅਤੇ ਸੇਵਾਮੁਕਤੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵੀ ਆਪਣੀ ਸਿਹਤ ‘ਤੇ ਨਜ਼ਰ ਰੱਖਣ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਤੁਹਾਨੂੰ ਆਪਣੇ ਖੂਨ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕਰਵਾਉਂਦੇ ਰਹਿਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਇਹ ਖੋਜ ਮਾਊਂਟ ਸਿਨਾਈ ਦੇ ਕਾਹਨ ਸਕੂਲ ਆਫ਼ ਮੈਡੀਸਨ ਦੇ ਖੋਜਕਰਤਾਵਾਂ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ 1998 ਤੋਂ 2001 ਦਰਮਿਆਨ ਨਾਸਾ ਦੀ ਸਪੇਸ ਸ਼ਟਲ ਮੁਹਿੰਮ ‘ਤੇ ਗਏ ਪੁਲਾੜ ਯਾਤਰੀਆਂ ਦੇ ਖੂਨ ਦੇ ਨਮੂਨਿਆਂ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਇਸ ਅਧਿਐਨ ਵਿੱਚ, ਸਾਰੇ 14 ਪੁਲਾੜ ਯਾਤਰੀਆਂ ਨੂੰ ਖੂਨ ਬਣਾਉਣ ਵਾਲੀ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਜਾਂ ਹੇਮੇਟੋਪੋਇਟਿਕ ਸਟੈਮ ਸੈੱਲਾਂ ਦੇ ਡੀਐਨਏ ਵਿੱਚ ਤਬਦੀਲੀਆਂ ਜਾਂ ਸੋਮੈਟਿਕ ਪਰਿਵਰਤਨ ਪਾਇਆ ਗਿਆ। ਇਹ ਅਧਿਐਨ ਕਰੰਟ ਬਾਇਓਲੋਜੀ ਜਰਨਲ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।
ਸੋਮੈਟਿਕ ਪਰਿਵਰਤਨ ਅਜਿਹੇ ਪਰਿਵਰਤਨ ਹਨ ਜੋ ਅਗਲੀ ਪੀੜ੍ਹੀ ਯਾਨੀ ਬੱਚਿਆਂ ਵਿੱਚ ਜੈਨੇਟਿਕਸ ਦੁਆਰਾ ਨਹੀਂ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਅਧਿਐਨ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਗਟ ਕੀਤੇ ਪਰਿਵਰਤਨ ਕਲੋਨਲ ਹੀਮੇਟੋਪੋਇਸਿਸ, ਜਾਂ ਸੀਐਚ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਦੁਆਰਾ ਖੂਨ ਵਿੱਚ ਵਾਧੂ ਸੈੱਲਾਂ ਦੇ ਗਠਨ ਵੱਲ ਅਗਵਾਈ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਰੇਡੀਓਐਕਟਿਵ ਰੇਡੀਏਸ਼ਨ, ਕੁਝ ਰਸਾਇਣਾਂ, ਜਾਂ ਵਾਤਾਵਰਣਕ ਕਾਰਕਾਂ ਜਿਵੇਂ ਕੀਮੋਥੈਰੇਪੀ ਜਾਂ ਰੇਡੀਏਸ਼ਨ ਇਲਾਜ ਆਦਿ ਕਾਰਨ ਆਉਂਦੇ ਹਨ। ਸੀਐਚ ਕਿਸੇ ਵੀ ਬਿਮਾਰੀ ਦਾ ਸਿੱਧਾ ਸੰਕੇਤ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਪਰ ਇਹ ਯਕੀਨੀ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਬਲੱਡ ਕੈਂਸਰ ਅਤੇ ਦਿਲ ਅਤੇ ਖੂਨ ਦੀਆਂ ਨਾੜੀਆਂ ਦੀਆਂ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਦੇ ਉੱਚ ਜੋਖਮ ਦਾ ਸੰਕੇਤ ਹੈ। ਪੁਲਾੜ ਯਾਤਰੀ ਅਜਿਹੇ ਵਾਤਾਵਰਣ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ ਜੋ ਸੋਮੈਟਿਕ ਪਰਿਵਰਤਨ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਇਸ ਅਧਿਐਨ ਦੇ ਲੀਡ ਲੇਖਕ ਡਾ: ਡੇਵਿਡ ਗੌਕਾਸੀਅਨ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਵਪਾਰਕ ਪੁਲਾੜ ਉਡਾਣਾਂ ਅਤੇ ਦੂਰ-ਦੁਰਾਡੇ ਦੀ ਪੁਲਾੜ ਯਾਤਰਾ ਵੱਲ ਵਧ ਰਹੇ ਰੁਝਾਨ ਕਾਰਨ ਯਾਤਰੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸਿਹਤ ਲਈ ਹਾਨੀਕਾਰਕ ਖ਼ਤਰੇ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸੋਮੈਟਿਕ ਮਿਊਟੇਸ਼ਨ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਕਰਨ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਇਹ ਯਾਤਰੀ ਤਿੰਨ ਸਾਲਾਂ ਦੇ ਅੰਤਰਾਲ ਵਿੱਚ 12 ਦਿਨਾਂ ਦੀ ਛੋਟੀ ਯਾਤਰਾ ‘ਤੇ ਗਏ ਸਨ। ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਔਸਤ ਉਮਰ 42 ਸਾਲ ਸੀ, ਉਹਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ 85 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਪੁਰਸ਼ ਸਨ, ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਛੇ ਨੇ ਆਪਣੀਆਂ ਪਹਿਲੀਆਂ ਮੁਹਿੰਮਾਂ ਚਲਾਈਆਂ ਸਨ। ਖੋਜਕਰਤਾਵਾਂ ਨੇ ਪੁਲਾੜ ਯਾਤਰੀਆਂ ਤੋਂ 10 ਦਿਨ ਪਹਿਲਾਂ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਵਾਪਸੀ ਦੇ ਦਿਨ ਖੂਨ ਦੇ ਨਮੂਨੇ ਲਏ, ਜੋ 20 ਸਾਲਾਂ ਲਈ -80 ਡਿਗਰੀ ਸੈਂਟੀਗਰੇਡ ‘ਤੇ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਰੱਖੇ ਗਏ ਸਨ। (ਪ੍ਰਤੀਨਿਧੀ ਫੋਟੋ: ਸ਼ਟਰਸਟੌਕ)



